鐫
tuyên
Hán Việt: tuyên · Pinyin: juān
Tổng quan
khắc (trên gỗ hoặc đá) khắc chữ
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | juān |
|---|---|
| Hán Việt | tuyên |
| Quảng Đông | syun3 |
| Nhật Bản | SEN |
| Hàn Quốc | 전 |
| Chú âm | ㄐㄩㄢˉ |
| Hán ngữ Trung cổ | cyen |
| Phản thiết | 將廉切 |
| Thanh mẫu | 精 |
| Vận | 仙 |
| Đẳng | 3 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Khắc. Khắc bản in gọi là {tuyên bản} [鐫板]. Trích xuống, giáng xuống. Giáng chức quan xuống gọi là {tuyên cấp} [鐫級]. $ Ghi chú : {tuyên} [鐫] khác hẳn với chữ {huề} [鑴] (một thứ đỉnh, vạc).
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 雕鑿用的器具。《說文解字．金部》「鐫」字．清．段玉裁．注：「謂破木之器曰鐫。」 [動] 1.雕鑿、雕刻。如：「鐫石」。唐．白居易〈新樂府．青石〉：「不願作官家道旁德政碑，不鐫實錄鐫虛辭。」明．徐宏祖《徐霞客遊記．卷一下．遊嵩山日記》：「一山皆劈為崖，滿崖鐫佛其上。」 2.比喻深記、銘記。如：「鐫心之感」。清．洪昇《長生殿》第四六齣：「鎮日家把嬌容心坎鐫。」 3.官吏降級或免職。如：「鐫級」、「鐫黜」。《宋史．卷四七一．姦臣傳一．曾布傳》：「流貶鐫廢，略無虛日。」
Eng
- CC-CEDICT to engrave (on wood or stone)|to inscribe
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】【正韻】子全切【集韻】【韻會】遵全切，𠀤音鋑。【說文】穿木鐫也。【釋名】鐫，鐏也。有所鐏入也。 又【廣韻】鑽也，斲也。【揚子·方言】㧻也。晉趙謂之鐫。【前漢·溝洫志】可鐫廣之。【註】鐫，謂琢鑿之。【淮南子·本經訓】鐫山石。【註】鐫，猶鑿也。【抱朴子·臣節卷】昆吾彝器，能者鐫勳。【庾信·枯樹賦】雕鐫始就，剞劂仍加。 又【正韻】謫也。【正字通】中外官，降級曰鐫級。又【說文】一曰瑑石也。【正字通】瑑圭璧上起𠧞瑑也。今刻石文曰瑑石。 又【集韻】將廉切，音尖。錐也。亦作鋑𥍯。 又【集韻】子兗切，音臇。【博雅】鑿也。
Thuyết Văn
破木鐫也。 从金。雋聲。 一曰琢石也。 讀若瀸。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
謂破木之器曰鐫也。因而破木謂之鐫矣。 子全切。十三部。 此破木引申之義耳。凡似此者皆淺人所增也。 瀸在閉口音、非其類。
【鐫】(tuyên) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 金 (kim) | Thanh phù (聲符): 雋 (tuấn) Phiên thiết: 子全切 → tí + toàn | Đọc như: 瀸 (tươm) Nghĩa: 破mộc (gỗ)鐫 vậy。 từ kim (kim loại)。雋 thanh。 Một thuyết khác: 琢thạch (đá) vậy。 đọc như 瀸。
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
Dị thể: 鋑 · 鎸 · 䥴 · 𨭽 · 𨷫 · 𩀟 · 鋑 · 鎸 · 鑴 · 镌 · 𰾹 · 镌