墨
mặc
Hán Việt: mặc · Pinyin: mò
Tổng quan
mặc tranh thuỷ mặc [Eng: water-colour painting]
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | mò |
|---|---|
| Hán Việt | mặc |
| Quảng Đông | maak6 |
| Mân Nam | ba̍k |
| Nhật Bản | SUMI |
| Hàn Quốc | 묵 |
| Chú âm | ㄇㄛˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | mok |
| Baxter-Sagart | C.mˤək |
| Hán ngữ Thượng cổ | C.mˤək |
| Phản thiết | 密北切 |
| Thanh mẫu | 明 |
| Vận | 德 |
| Đẳng | 1 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Sắc đen. Mực. Hình mặc. Một thứ hình pháp đời xưa thích chữ vào mặt rồi bôi mực vào. Tham mặc. Quan lại tham tiền làm sai phép gọi là {mặc lại} [墨吏]. Đạo {Mặc}, đời Chiến Quốc có ông {Mặc Địch} [墨翟] lấy sự yêu hết mọi người như mình làm tôn chỉ, cho nên gọi là {Đạo Mặc}. Nước {Mặ…
Nôm
- Bảng Tra Chữ Nôm mực mực đen [Eng: black pink]
- Bảng Tra Chữ Nôm mức mức độ [Eng: level, degree, measure, extent, standard, rate]
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: mặc Xuất hiện 5 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: mặc Xuất hiện 5 lần trong Truyện Kiều 1902
- Lục Vân Tiên Âm Nôm: mặc Xuất hiện 1 lần trong Lục Vân Tiên
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.書畫用的黑色顏料。如：「石墨」、「筆墨」。元．王實甫《西廂記．第三本．第二折》：「一緘情淚紅猶溼，滿紙春愁墨未乾。」 2.書畫用的各色顏料。如：「藍墨」、「紅墨」。 3.文字、文章或知識。如：「胸無點墨」、「惜墨如金」、「舞文弄墨」。 4.字畫的代稱。如：「墨寶」。宋．歐陽修〈唐顏魯公法帖〉：「此本墨蹟在予亡友王子野家。」 5.古代肉刑之一。在罪人臉上刺刻染墨。《書經．呂刑》：「墨辟疑赦，其罰百鍰。」漢．孔安國．傳：「刻其顙而涅之曰墨刑。」 6.墨家的簡稱。如：「儒墨」。《孟子．滕文公下》：「天下之言，不歸楊則歸墨。」 7.姓。如戰國時宋國有…
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 墨 (会意兼形声。从土,从黑,黑亦声。本义书画所用的黑色颜料,用松烟等原料制成) 同本义 墨,书墨也。--《说文》 舐笔和墨。--《庄子·田子方》 史占墨。--《周礼·占人》 致其墨。--《周礼·卜师》。注熟灼之,明其兆。” 又如墨丸(古墨的一种);墨本(碑帖的拓本);墨工(制墨的工匠);墨妆(脸部以墨化妆);墨路(墨线) 指诗文或书画 墨客降席,再拜稽首。--扬雄《长杨赋》 又如墨君竹(墨绘之竹);文墨;遗墨;墨兵(指史书;指书画诗文);墨妙(精妙的文章、书法和绘画);墨帖(法 墨mò ⒈书画用的黑色颜料。～汁。也指书画用的各色颜料蓝～水§～水。 ⒉黑…
Eng
- CC-CEDICT surname Mo|abbr. for 墨西哥[Mo4 xi1 ge1], Mexico
- CC-CEDICT ink stick|China ink|CL:塊|块[kuai4]|corporal punishment consisting of tattooing characters on the victim's forehead
ja
- JMdict sumi|India ink|Chinese ink|ink stick|ink-cake
- JMdict Mexico|Mohism|ink|tattooing (as a form of punishment in ancient China)
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
【唐韻】莫北切【集韻】【韻會】【正韻】密北切，𠀤音默。【說文】書墨也。【西京雜記】漢尚書令，僕承郞，月給隃糜墨。魏晉閒以黍燒烟，和松煤爲之。唐初高麗歲貢松烟墨。宋熙寧閒，張遇供御墨，始用油烟入麝，謂之龍劑。【李堅墨評】古有李廷珪墨爲第一，張遇墨次之，兗州𨻰朗墨又次之。 又【禮·玉藻】卜人定龜，史定墨。【註】凡卜，必以墨畫龜，乃鑽之，觀所坼以占吉凶。 又度名。【小爾雅】五尺爲墨，倍墨爲丈。【周語】不過墨丈尋常之閒。 又五𠛬之一，鑿其額，涅以墨書。【書·伊訓】臣下不匡其𠛬墨。 又哀容。【孟子】歠粥面深墨。 又氣色下也。【左傳·哀十三年】晉定公，吳夫差，會于黃池。司馬寅曰：肉食者無墨。 又闇昧也。【劉向·新序】師曠對晉平公曰：國有墨。墨而不危者，未之有也。 又墨灰。【西京雜記】武帝鑿昆明池，悉灰墨，無復塊土。西域人曰：大刼將盡，則有刼燒。灰墨，其餘燼也。 又與默通。【史記·商君傳】武王諤諤以興，紂墨墨以亡。【前漢·竇嬰傳】嬰墨墨不得志。 又太史公論六家之要旨，墨家儉而難遵，然其彊本節用，不可廢也。六家：隂陽、儒、墨、名、法、道也。 又地名。卽墨，故齊地。【史記·齊世家】樂毅下齊七十餘城，惟卽墨不下。今卽墨乃漢之不其縣。又墨山，在卽墨東北，墨水發源于此。【前漢·郊祀志】帝以方士言祀太室于卽墨，卽此山也，一在衞輝縣西北。【九州要記】墨子居墨山，採茯苓餌之，五百歲不死。 又姑墨，國名。南與于闐接，又康居國有附墨城。𠀤見【前漢·西域傳】。 又姓。禹師墨如。見【王符潛夫論】。周墨翟，明墨麟。【姓纂】墨氏卽墨胎氏，孤竹君後。 又老馬腹中有物曰墨，猶狗寶也，見【本草綱目】。 又【集韻】旻悲切，音眉。墨杘，默詐貌。又軟弱貌。 又【集韻】莫佩切，音昧。諡法，貪以敗官，讒言敗善，𠀤曰墨。 考證：〔【禮·玉藻】卜人定龜，史定墨。【註】凡卜，必以墨畫龜，乃鑽之，觀所拆以占吉凶。〕 謹照原文拆改坼。〔又太史公論六家之要旨，墨家儉而難遵，然其疆本節用，不可廢也。〕 謹照漢書司馬遷傳疆本改彊本。
Thuyết Văn
書墨也。 从土黑。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
聿下曰。所以書也。楚謂之聿。吳謂之不律。燕謂之弗。秦謂之筆。此云墨、書墨也。葢筆墨自古有之。不始於蒙恬也。箸於竹帛謂之書。竹木以桼。帛必以墨。用帛亦必不起於秦漢也。周人用璽書印章必施於帛。而不可施於竹木。然則古不專用竹木信矣。引申之爲晉於是始墨。肉食者無墨。爲貪以敗官爲墨。 小徐曰會意。大徐有黑亦聲三字。莫北切。一部。
【墨】(mặc) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 土黑 (thổ + hắc) | Thanh phù (聲符): 徐有黑亦 (chờ) Phiên thiết: 莫北切 → mạc + bắc Nghĩa: 書墨 vậy。 từ thổ (đất)hắc (đen)。
Tự hình
- Kim văn
- Chữ lụa
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư