宦
hoạn
Hán Việt: hoạn · Pinyin: huàn
Tổng quan
Âm Nôm
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | huàn |
|---|---|
| Hán Việt | hoạn |
| Quảng Đông | waan6 |
| Mân Nam | huān |
| Nhật Bản | TSUKAERU |
| Hàn Quốc | 환 |
| Chú âm | ㄏㄨㄢˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | ghruanh |
| Baxter-Sagart | m-kʷˤ<r>a[n]-s |
| Hán ngữ Thượng cổ | m-kʷˤ<r>a[n]-s |
| Phản thiết | 胡慣切 |
| Thanh mẫu | 匣 |
| Vận | 諫 |
| Đẳng | 2 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Làm quan, ra làm quan gọi là {du hoạn} [游宦]. Hầu hạ, đem thân hầu hạ người gọi là {hoạn}. Như {hoạn nữ} [宦女] con hầu, {hoạn quan} [宦官] quan hầu trong, v.v. Tự thiến mình đi để vào hầu trong cung gọi là {hoạn quan}.;
Nôm
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: hoạn Xuất hiện 6 lần trong Truyện Kiều bản 1866
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: hoạn Xuất hiện 6 lần trong Truyện Kiều 1871
- Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: hoạn Xuất hiện 5 lần trong Truyện Kiều 1902
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 為官。《說文解字．宀部》：「宦，仕也。」《左傳．宣公二年》：「及成公即位，乃宦卿之適子而為之田，以為公族。」南朝宋．劉義慶《世說新語．賞譽》：「年二十八，始宦。」 [名] 1.官吏。如：「官宦」。南朝宋．劉義慶《世說新語．假譎》：「婿身名宦，盡不減嶠。」《紅樓夢》第四回：「這個被打之人乃是本地一個小鄉宦之子，名喚馮淵。」 2.太監。如：「宦官」。《新唐書．卷一一六．王綝傳》：「自石門還，政一決宰相，群宦不平，構藩鎮內脅天子。」《文選．司馬遷．報任少卿書》：「夫以中才之人，事有關於宦豎，莫不傷氣，而況於慷慨之士乎！」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 宦 (会意。从宀,表示与家庭房屋有关。从臣。臣”本奴隶∠起来的意思是家室奴仆。本义做奴隶主或帝王的奴仆) 同本义 与范蠡人宦于吴。--《国语·越语》。注为臣隶也。” 又如宦女(服务于宫中的女奴) 学习官吏的事务 宦,仕也。…犹今试用学习之官也。--《说文》 宦三年矣。--《左传·宣公三年》。注学也。” 宦学事师。--《礼记·曲礼》 宦于大夫。--《礼记·杂记》 又如宦学(学习做官与六艺;做官与做学问) 做官 及成公即位,乃宦卿之适 宦huàn ⒈官员或做官官～。仕～。始～。 ⒉〈古〉贵族的奴仆～士。 ⒊
Eng
- CC-CEDICT surname Huan
- CC-CEDICT imperial official|court eunuch
Nguồn gốc
top-bottom
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤胡慣切，音患。【說文】仕也。【禮·曲禮】宦學事師，非禮不親。【註】仕與學皆有師，以明道也。【左傳·宣二年】晉成公卽位，乃宦卿之適子，而爲之田，以爲公族。 又【左傳·宣二年】宦三年矣。【註】宦，學也，學職事爲官也。 又凡事人者皆曰宦。【越語】勾踐卑事夫差，宦士三百人于吳。【左傳·僖十七年】子圉西質，妾爲宦女焉。【註】妾，晉惠公女名。宦謂宦事於秦爲妾也。 又奄宦，中官也。【宋史·宦者傳】太宗不欲除王繼恩宣𡽪使，曰：朕讀前代史，不欲令宦官預政。宣𡽪使，執政之漸，止可授以他官。 又姓。 又叶胡玩切，音換。【謝惠連·秋懷詩】頗說鄭生偃，無取白衣宦。未知古人心，且從性所翫。 又叶于眷切，音院。【歐陽修·讀書詩】念昔始從書，力學希仕宦。豈敢欺聲名，惟期脫貧賤。 考證：〔【越語】越王乃𤰞事秦，宦士三百人於吳。〕 謹照原文改勾踐卑事夫差。
Thuyết Văn
仕也。 从宀臣。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
人部曰。仕者、學也。左傳。宦三年矣。服虔云。宦、學也。曲禮。宦學事師。注云。宦、仕也。熊氏云。宦謂學官事。學謂習六藝。二者俱是事師。襍記。宦於大夫。左傳。妾爲宦女。按仕者、習所事也。古事士仕通用。貫宦通用。故魏風三歲貫女。魯詩作宦女。 胡慣切。十四部。
【宦】 (hoạn) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 宀臣 (miên thần) Phiên thiết: Hồ quán thiết Thượng tự: 胡 (hồ) | Hạ tự: 慣 (quán) Trung cổ thanh mẫu: 匣母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'h' + vận mẫu 'an' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → nặng Suy luận: hạn (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: sĩ (Quan. Như {xuất sĩ} ) vậy
Tự hình
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 䆠 · 𠈄 · 𠋪 · 𮃻