弔
điếuNôm điếu
Hán Việt: điếu · Pinyin: diào · Nôm: điếu
Tổng quan
Viếng thăm, đến viếng người chết và hỏi thăm những sự không may của những người thân thích của kẻ chết gọi là điếu
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | diào |
|---|---|
| Hán Việt | điếu |
| Âm Nôm | điếu |
| Quảng Đông | dik1 |
| Mân Nam | tiàu |
| Nhật Bản | TOMURAU |
| Hàn Quốc | 조 |
| Chú âm | ㄉㄧㄠˋ |
| Hán ngữ Trung cổ | tek |
| Baxter-Sagart | tˤ[i]wk |
| Hán ngữ Thượng cổ | tˤ[i]wk |
| Phản thiết | 都歷切 |
| Thanh mẫu | 端 |
| Vận | 嘯 |
| Đẳng | 4 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Viếng thăm, đến viếng người chết và hỏi thăm những sự không may của những người thân thích của kẻ chết gọi là điếu. Thương xót. Như hiệu thiên bất điếu [昊天不弔] trời cả chẳng thương. Treo ngược. Như thượng điếu [上弔] treo giốc ngược. Điếu, một nghìn đồng tiền gọi là một điếu, cũng như ta nói là một quan vậy. Xách lấy, cất lấy. Một âm là đích. Đến
Nôm
- Từ điển Hán Nôm (Viện Hán Nôm) điếu điếu ca, điếu văn [Eng: poems showing regret to dead people]
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [動] 1.祭奠死者。如：「弔唁」、「弔喪」。《莊子．至樂》：「莊子妻死，惠子弔之。」《史記．卷八四．屈原賈生傳》：「及渡湘水，為賦以弔屈原。」 2.慰問遭遇不幸的人或團體。《左傳．莊公十一年》：「秋，宋大水，公使弔焉。」唐．韓愈〈後廿九日復上書〉：「古之士，三月不仕則相弔。」 3.哀傷、憐憫。《詩經．檜風．匪風》：「顧瞻周道，中心弔兮。」漢．毛亨．傳：「弔，傷也。」《左傳．襄公十四年》：「有君不弔，有臣不敏。」晉．杜預．注：「弔，恤也。」 4.求取、提取。同「吊」。漢．王充《論衡．自紀》：「不鬻智以干祿，不辭爵以弔名。」《醒世恆言．卷二九．盧太學詩酒傲王侯》：「監中弔出盧柟主僕，徑去檢驗鈕成尸首。」 [名] 量詞。古代計算錢幣的單位。一千個制錢或值一千個制錢的銅幣數量為一弔; 北平人稱一百文為「一弔」。《紅樓夢》第五七回：「前兒我悄悄的把綿衣服叫人當了幾弔錢盤纏。」
Eng
- CC-CEDICT a string of 100 cash (arch.), to lament, to condole with, variant of 吊[diao4]
Nguồn gốc
overlaid
Khang Hy
【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤多嘯切，音釣。【說文】問終也。【禮·曲禮】知生者弔，知死者傷。【玉篇】弔生曰唁，弔死曰弔。【急就篇】喪弔悲哀面目腫。【註】於人持弓爲弔。上古葬者，衣之以薪，無有棺槨，常苦禽獸爲害，故弔問持弓會之，以助彈射也。 又傷也，愍也。【詩·檜風】中心弔兮。【傳】弔，傷也。又【小雅】不弔昊天。【傳】弔，愍也。 又龍種曰弔。【裵淵·廣州記】弔，生嶺南，蛇頭龜身，水宿木棲。其膏至輕利，銅及瓦器盛之皆浸出，置雞卵殼中則不漏。【蘇頌·本草圖經】吉弔脂，龍所生也。 又【廣韻】都歷切【集韻】【韻會】丁歷切，𠀤音的。【爾雅·釋詁】弔，至也。【書·盤庚】非廢厥謀，弔由靈。【詩·小雅】神之弔矣。裴淵《廣州記》
Thuyết Văn
問終也。 从人弓。 古之葬者厚衣之㠯薪。 故人持弓會𢿛禽也。 弓葢往復弔問之義。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
謂有死䘮而問之也。襍記曰。弔者東面致命曰。寡君聞君之䘮。寡君使某。如何不淑。曲禮。知死者傷。鄭注曰。說者有弔辭曰。皇天降灾。子遭罹之。如何不淑。曾子問。父䘮稱父。母䘮稱母。鄭注云。父使人弔之辭云。某子聞某之䘮。某子使某。如何不淑。母則若云。宋蕩伯姬聞姜氏之䘮。伯姬使某。如何不淑。此皆問終之辭。淑、善也。如何不善者、欲其善也。故引伸之謂善爲弔。魯莊公使人弔宋大水云。若之何不弔。卽如何不淑也。左傳。哀公誄孔子。昊天不弔。先鄭注周禮大祝引作昊天不淑。此弔淑通用之徵。應劭、王肅皆訓弔爲善。粊誓。無敢不弔。卽無敢不善也。凡書大誥多士君奭、詩節南山瞻卬、逸周書祭公解、左傳莊十一年襄十三年十四年二十三年昭二十六年哀十六年、漢書翟義傳所云不弔者皆謂不善。大誥、君奭之弗弔天三字連讀。多士之弗弔昊天四字連讀。皆猶小雅之不弔昊天。鄭云。不善乎昊天也。葢弔之爲善。今失其傳矣。以上王氏引之說。玉裁按。辵部、至也。凡經文無。但有弔。弔或訓至。如天𠈃傳。弔、至也。節南山傳云。弔、至也。箋云。至猶善也。粊誓。無敢不弔。鄭云。弔猶善也。至與善義本相近。古非必作而後訓至也。者、小篆分別之字。 三字今補。會意。多嘯切。二部。 此偁易𣪠辭。說人持弓會毆禽之故。 故字舊作从。今正。吳越春秋。陳音謂越王曰。弩生於弓。弓生於彈。彈起古之孝子。古者人民樸質。飢食鳥獸。渴飮霧露。死則裹以白茅。投於中野。孝子不忍見父母爲禽獸所食。故作彈以守之。故歌曰。斷竹續竹。飛土逐肉。按孝子禽。故人持弓助之。此釋弔从人弓之意也。倉頡造字。當黃帝時。旣易之以棺椁矣。而葬文猶取衣薪。弔文猶依逐肉。反始不忘本也。禮也者、反其所自生。 小徐有此八字。葢別一說也。當有一曰字。左傳有相問以弓者。故云然。
【弔】 (điếu ⟨đích⟩) Lục thư: Hội ý Cấu trúc: Hội ý — Kết hợp: 人弓 (nhân cung) Nghĩa: vấn (Hỏi) chung (Hết. Như {chung nhật) vậy
Tự hình
- Giáp cốt
- Kim văn
- Tiểu triện
- Khải thư
Dị thể: 吊 · 𢎣 · 𢎨 · 𢎱 · 吊 · 吊 · 吊