月

yuè nguyệt

Hán Việt: nguyệt · Pinyin: yuè

Tổng quan

mặt trăng tháng hàng tháng LT:個 个[ge4],輪 轮[lun2]

Pinyin
yuè
Hán Việt
nguyệt
Chú âm
ㄩㄝˋ
Unicode
U+6708
Bộ thủ
月
Số nét
4
Cấu trúc
surround-above
Thương Hiệt
B

月下 · 月中 · 月事 · 月亏 · 月亮 · 月令 · 月份 · 月余

  • Thuyết Văn Giải Tự
  • Khang Hy Tự Điển

Âm vận

Pinyinyuè
Hán Việtnguyệt
Quảng Đôngjyut6
Mân Namgua̍t
Nhật BảnTSUKI
Hàn Quốc월
Chú âmㄩㄝˋ
Hán ngữ Trung cổngyat
Baxter-Sagart[ŋ]ʷat
Hán ngữ Thượng cổ[ŋ]ʷat
Phản thiết魚厥切
Thanh mẫu疑
Vận月
Đẳng3

Nghĩa

Việt

  • Thiều Chửu Mặt trăng. Tháng.;

Nôm

  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: ngoạt Xuất hiện 17 lần trong Truyện Kiều 1871
  • Truyện Kiều (văn bản Nôm) Âm Nôm: ngoạt Xuất hiện 19 lần trong Truyện Kiều 1902
  • Lục Vân Tiên Âm Nôm: ngoạt Xuất hiện 64 lần trong Lục Vân Tiên

Taiwan

  • MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 1.月亮、月球。如：「新月」、「殘月」、「日月星辰」。 2.月光。唐．杜甫〈夢李白〉詩二首之一：「落月滿屋梁，猶疑照顏色。」 3.計時單位，約為月球繞行地球一周所需時間。陽曆月為大月31日，小月30日（二月除外），一年有十二個月。陰曆則以月球相位變化週期而制定，大月30日，小月29日。 4.姓。如明代有月文憲。 5.二一四部首之一。 [形] 1.圓形像月亮的。如：「月餅」。《新唐書．卷一三六．列傳．李光弼》：「治塹溝，築月城以守。」 2.每月的。如:「月會」、「月刊」、「月薪」。

Mainland

  • Tân Hoa Tự Điển 月 (象形。甲骨文字形。象半月形。月”是汉字部首之一。本义月亮) 同本义 月,太阴之精也。象上下弦阙形。--《说文》 月之从星,则以风雨。--《书·洪范》 礼月与四渎于北门外。--《仪礼·觐礼》 月虚而鱼脑减。--《淮南子·天文》 如月之恒,如日之升。--《诗·小雅·天保》 又如月满则亏,水满则盈(喻指作事应适可而止,做得过分,就会走向反面);月上半阑残(指夜已深);月老冰人(月下老人);月”字流觞(酒令的一种。令中必带月”字);月日( 月亮和太阳);月晕(月亮周围的光圈);月影(映于水中或隐约如于云间的月亮 月yuè ⒈指月球（月亮，月儿），地球的卫星…

Eng

  • CC-CEDICT moon|month|monthly|CL:個|个[ge4],輪|轮[lun2]

ja

  • JMdict Moon|month|moonlight|(a) moon|natural satellite
  • JMdict Monday

Nguồn gốc

surround-above

Khang Hy

【唐韻】【集韻】【韻會】【正韻】𠀤魚厥切，音軏。【說文】闕也。太隂之精。【釋名】月，缺也，滿則缺也。【易·繫辭】隂陽之義配日月。【禮·祭義】月生於西。【公羊傳·莊二十五年註】月者，土地之精。【史記·天官書註】月者，隂精之宗。【淮南子·天文訓】水氣之精者爲月。 又【書·堯典】以閏月定四時成歲。【傳】一歲十二月，月三十日，三歲則置閏焉。又【洪範】二曰月。【傳】所以紀一月。【疏】從朔至晦，大月三十日，小月二十九日。【禮·禮運】月以爲量。【註】天之運行，每三十日爲一月。 又姓。金月彥明首建孔子廟，明洪武中有月輝、月文憲。 又外國名。【前漢·霍去病傳】遂臻小月氏。 又【韻補】叶危睡切。【曹植·七啓】世有聖宰，翼帝霸世。同量乾坤，等曜日月。 又叶魚橘切。【黃庭經】洞房靈象斗日月，父曰泥丸母雌一，三光煥照入子室。【類篇】唐武后作囝。【正字通】肉字偏旁之文本作肉。石經改作月，中二畫連左右，與日月之月異。今俗作月以別之。月中从冫，不从二作。

Thuyết Văn

闕也。大侌之精。 象形。 凡月之屬皆从月。

Chú giải Đoàn Ngọc Tài

月闕㬪韵。釋名曰。月、缺也。滿則缺也。 象不滿之形。魚厥切。十五部。

【月】 (nguyệt) Lục thư: Tượng hình Cấu trúc: Tượng hình — Từ: 月 (nguyệt (Mặt trăng.)) Phiên thiết: Ngư quyết thiết Thượng tự: 魚 (ngư) | Hạ tự: 厥 (quyết) Trung cổ thanh mẫu: 疑母 — thứ trọc (次濁) Quy tắc: thanh mẫu 'ng' + vận mẫu 'at' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → nặng Suy luận: ngạt (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: khuyết (Cái cổng hai từng. L) vậy。 đại (Lớn.) âm (Cũng như chữ {âm} [陰) chi (Chưng) tinh…

Tự hình

  • Giáp cốt
  • Kim văn
  • Chữ lụa
  • Tiểu triện
  • Khải thư
  • Hành thư
  • Thảo thư

Dị thể: 𠥱 · 𡇹