碣
kiệt
Hán Việt: kiệt · Pinyin: jié
Tổng quan
bia đá
- Thuyết Văn Giải Tự
- Khang Hy Tự Điển
Âm vận
| Pinyin | jié |
|---|---|
| Hán Việt | kiệt |
| Quảng Đông | git6 |
| Nhật Bản | ISHIBUMI |
| Hàn Quốc | 갈 |
| Chú âm | ㄐㄧㄝˊ |
| Hán ngữ Trung cổ | giat |
| Phản thiết | 乙轄切 |
| Thanh mẫu | 影 |
Nghĩa
Việt
- Thiều Chửu Hòn đá đứng một mình, hòn đá mốc tròn, dùng để chôn mốc đất. Nguyễn Du [阮攸] : {Thiên thu bi kiệt hiển tam liệt} [千秋碑碣顯三烈] (Tam liệt miếu [三烈廟]) Bia kệ nghìn năm tôn thờ ba người tiết liệt. $ Ta quen đọc là chữ {kệ}.;
Taiwan
- MOE · 教育部重編國語辭典 [名] 刻有文字的圓形石碑，用以記載事蹟或頌揚功德等。如：「墓碣」、「斷碑殘碣」。《紅樓夢》第一○三回：「但見廟內神像，金身脫落，殿宇歪斜，旁有斷碣，字蹟模糊。」 [形] 特立、突出。《漢書．卷八七．揚雄傳上》：「外則正南極海，邪界虞淵，鴻濛沆茫，碣以崇山。」
Mainland
- Tân Hoa Tự Điển 碣 山高耸的;高大的 碣以崇山。--《汉书·扬雄传》 碣 高大的岩石 碣,特立之石也。东海有碣石山。--《说文》 夹右碣石。--《书·禹贡》。传海畔山。” 圆顶的石碑 封禅丘兮建隆碣。--《后汉书·窦宪传》 又如碣子(墓碣);碣文(镌刻在碑石上的文字);残碑断碣 碣石的省称 东临碣石。--曹操《观沧海》 碣jié ⒈圆顶的碑石断～。 ⒉ 碣yà 1.见"碣磍"。
Eng
- CC-CEDICT stone tablet
Nguồn gốc
left-right
Khang Hy
【唐韻】渠列切【集韻】【正韻】巨列切【韻會】其謁切，𠀤音傑。【說文】特立之石，東海有碣石山。【書·禹貢】夾右碣石入于河。【史記·漢武紀】東巡至碣石。【文穎曰】在遼西，今屬臨楡，此石著海旁。又【揚雄·羽獵賦】碣以崇山。【註】碣，山特立貌。 又𥓓碣。方者爲𥓓，圓者爲碣，李斯所造。【廣韻】碣石，本山名。今爲𥓓碣字，或作嵑。 又形容羽族也。【郭璞·江賦】往來勃碣。 又【集韻】丘葛切，音渴。石貌。 又乙轄切，音軋。碣磍，勁怒貌。 又叶其例切，音偈。【班固·燕然山銘】封神丘兮建隆碣，熙帝載兮振萬世。【梁竦·悼騷賦】歷蒼梧之崇丘兮，宗虞氏之俊乂。臨衆瀆之神林兮，東勑職於蓬碣。
Thuyết Văn
特立之石也。 東海有碣石山。 从石。曷聲。
Chú giải Đoàn Ngọc Tài
碣之言傑也。 碣石山見禹貢。地理志。右北平郡驪成縣。大碣石山在縣西南。非東海郡也。東海字疑誤。 渠列切。十五部。
【碣】 (kiệt ⟨kệ⟩) Lục thư: Hình thanh Cấu trúc: Nghĩa phù (意符): 石 (thạch) | Thanh phù (聲符): 曷 (hạt) Phiên thiết: Cừ liệt thiết Thượng tự: 渠 (cừ) | Hạ tự: 列 (liệt) Trung cổ thanh mẫu: 群母 — toàn trọc (全濁) Quy tắc: thanh mẫu 'k' + vận mẫu 'iêt' ⚡ Chỉnh thanh: Đã chỉnh thanh → huyền Suy luận: kiềt (âm hệ: 0 | từ vựng: 0) Nghĩa: đặc (Con trâu đực.) lập (Đứng thẳng.) chi (Chưng) thạch (Đá.) vậy。 đông (Phư…
Tự hình
- Tiểu triện
- Khải thư
- Hành thư
- Thảo thư
Dị thể: 嵑 · 礍 · 𡂶 · 𡄌 · 𣍔 · 嵑 · 礍